Numan Çelebi Cihan

 Büyük Türkçü şehit siyaset adamı.

Numan Çelebi Cihan (1885-1918), ünlü Kırım Tatar siyaset adamı, Kırım Halk Cumhuriyeti'nin Cumhurbaşkanı, I. Kırım Tatar Milli Kurultayı'nın Başkanı, Kırım Müftüsü ve Kırım Müslümanları İcra Komitesi'nin Başkanı ve şair. Yazmış olduğu "Ant Etkenmen" şiiri Kırım Tatar halkının milli marşı oldu. Numan Çelebi Cihan, 23 Şubat 1918'de Akyar'da bolşevikler tarafından öldürüldü.

Kırım Türkleri, bir yandan Rus hakimiyetinden kurtulmak, siyasi ve kültürel haklarını kazanmak, vatanlarında hür yaşamak amacıyla yeraltı mücadelesi başlatırken diğer yandan da İstanbul da yaşayan Kırımlı öğrenciler "Kırım Talebe Cemiyeti" ve onun gizli "Vatan" teşkilatını kurmuşlardır. Bu teşkilatın başında bulunan Numan Çelebi Cihan ve diğer Kırımlı aydınlar, Rusya'daki iç durumu ve halkın ihtiyacını göz önüne alarak 1912 de "Milli Fırka" adı altında siyasi bir parti olarak teşkilatlanmışlar ve Rus Çarlığı 1917 Bolşevik ihtilali ile parçalanınca Bahçesaray da 13 Aralık 1917 de toplanan Kırım Türkleri Milli Kurultayı, Kırım'ın bağımsızlığını ilan etmiştir. Bu kurultayda kırım müftüsü Numan Çelebi Cihan, Devlet Başkanı seçilmiş, milli hükümetin kabinesi de oluşturulmuştur. Fakat maalesef Kırım Cumhuriyetinin ömrü uzun olmamış,1918 yılında Rus orduları Kırım'ı istila ederek katliamlara, yağma ve şiddet hareketlerine girişmişler ve buna bağlı olarak da Kırım'da Devlet Başkanı Numan Çelebi Cihan tutuklanmış, büyük işkencelere tabi tutulduktan sonra kurşuna dizilerek cesedi Karadeniz'e atılmıştır.

Allah’ın rahmeti tüm şehitlerle birlikte onun da üzerinde olsun.

 

ANT ETKENMEN

Ant etkenmen milletimniñ yarasını sarmağa
Nasıl olsun eki qardaş birbirini körmesin?
Onlar içün ökünmesem, muğaymasam, yaşasam
Közlerimden aqqan yaşlar derya-deniz qan bolsun.

Ant etkenmen şu qaranğı yurtqa şavle sepmege,
Nasıl bolsun bu zavallı qardaşlarım iñlesin?
Bunu körüp buvsanmasam muğaymasam, yanmasam
Yuregimde qara qanlar qaynamasın, qurusun.

Ant etkenmen, söz bergenmen millet içün ölmege
Bilip, körüp, milletimniñ köz yaşını silmege.
Bilmey körmey, biñ yaşasam, qurultaylı han bolsam,
Kene bir kun mezarcılar kelir meni kömmege.

Numan Çelebi Cihan 

 

 


İlgili Altbölümler :